Categorieën
WoordHoek

WoordHoek

Wekelijkse taalrubriek op dinsdag van journalist en taalhistoricus Ewoud Sanders.

Hier is wekelijks de taalrubriek WoordHoek van Ewoud Sanders te lezen. Nieuwe afleveringen worden aangekondigd in Taalpost, de gratis nieuwsbrief van het Genootschap Onze Taal.

  • Jongetje van de klas

    9 november 2021

    Nederland is de afgelopen weken, in aanloop naar en tijdens de klimaattop in Glasgow, in de media geregeld getypeerd als het braafste jongetje van de klas. Dat was ironisch bedoeld.

  • Gebakje versus taartje

    1 november 2021

    Frank Oranje, de frauderende bestuursvoorzitter van landsadvocaat Pels Rijcken, vond dat je taartje moest zeggen in plaats van gebakje. Waarom?

  • Dansmarathon

    26 oktober 2021

    Dansend 25 km over de weg afleggen: zie daar een van de eerste dansmarathons. “Marathon dancing is de technische term voor de nieuwste methode van gracieuzen zelfmoord.”

  • lesbische liefde

    18 oktober 2021

    Het woord lesbisch in de seksuele betekenis maakte eerder opgang dan werd gedacht. En lesbienne debuteerde zeker een halve eeuw eerder in het Nederlands dan tot nu toe bekend was.

  • Gaschantage en gasflatie

    12 oktober 2021

    De crisis met de gasprijzen brengt woorden in beeld als gaschantage en gasflatie.

  • Defenestreren: een woord voor het taalmuseum

    5 oktober 2021

    Boosheid op politici leidde vroeger geregeld tot een wandaad waar een wonderlijk woord voor bestaat: defenestreren.

  • Woonprotesten tegen de wooncrisis

    28 september 2021

    Een korte geschiedenis van drie sleutelbegrippen uit de wooncrisis: huizenmarkt, woningnood en woonprotest.

  • Van bosberaad tot heisessie

    21 september 2021

    Voor het woord heidesessie blijken verschillende synoniemen te bestaan. De meeste werden met enig cynisme verwelkomd.

  • Ammehoela

    13 september 2021

    Ruim negentig jaar geleden beheerste Afghanistan ook het nieuws. Dat leidde niet alleen tot honderden krantenkoppen, maar ook tot een nieuw Nederlands woord, namelijk: ammehoela.

  • W.F. Hermans contra de Grote Van Dale

    7 september 2021

    De Dikke of Grote Van Dale heeft bij het grote publiek van oudsher een goede naam. Maar W.F. Hermans was het daar niet mee eens.

  • Mussen in de hittegolf

    13 juli 2021

    Sinds wanneer kennen we het woord hittegolf? En zijn het mussen die op een hete dag van het dak vallen, of mossen?

  • Tuig van de richel

    8 juni 2021

    Volgens Geert Wilders zijn journalisten, op een enkele uitzondering na, tuig van de richel. Waar komt die uitdrukking vandaan?

  • Homogenezing

    7 juni 2021

    Ewoud Sanders krijgt een vieze smaak in zijn mond van het woord homogenezing: “een verwerpelijk waanidee waarvan dwalende heteroseksuelen dringend zouden moeten worden genezen.”

  • Het zwarte goud

    1 juni 2021

    We konden er vorige week niet omheen: het zwarte goud. Een woordcombinatie met steeds meer betekenissen.

  • Wildwest in de polder

    25 mei 2021

    Ewoud Sanders vraagt zich af sinds wanneer wij het Wilde Westen van de Verenigde Staten met woeste taferelen associëren.

  • De menselijke maat

    11 mei 2021

    Als het aan Mark Rutte ligt komt de menselijke maat terug in de Nederlandse politiek.

  • Joodse namen in ons telefoonalfabet

    4 mei 2021

    Een kijkje in de geschiedenis van het Nederlandse spelalfabet.

  • Brisante notulen en bommen en granaten

    29 april 2021

    Ewoud Sanders over brisant: het duurde opvallend lang voordat dit woord figuurlijk werd gebruikt.

  • Zwalkend zwabberbeleid

    20 april 2021

    Ewoud Sanders organiseerde een kleine fieldlab onder jongeren rondom de woorden zwabber en zwabberen.

  • Lekker een terrasje pikken

    13 april 2021

    Naar aanleiding van het plan om de terrassen te heropenen, buigt Ewoud Sanders zich over het woord terras.

  • Stinkend je best doen

    2 april 2021

    In deze extra WoordHoek twee ‘willekeurig’ gekozen woorden en uitdrukkingen.

  • Hamsteren als oorlogswinst

    30 maart 2021

    In de eerste fase van de pandemie werd er massaal gehamsterd. Uit een recent gepubliceerde 'Hamster-toptien' blijkt wat we toen het meest onmisbaar vonden: onder meer rijst, pasta, toiletpapier plus vis en groente in blik. Hier een korte geschiedenis van het woord hamsteren.

  • Taalwinnaars en -verliezers van kleur

    23 maart 2021

    Ewoud Sanders wijst Nederlandse woorden en uitdrukkingen aan als taalwinnaar en -verliezer van afgelopen tijd.

  • Politieke slogans

    16 maart 2021

    Een goede politieke slogan vat kernachtig samen wat je doel of streven is. Ewoud Sanders neemt de slogans van 2021 onder de loep.

  • Zwevende kiezer

    9 maart 2021

    Ze zijn er meer dan ooit, zo melden de media: zwevende kiezers. In deze WoordHoek antwoord op de vraag sinds wanneer kiezers zweven.